Het eerste exemplaar van de Waterbiotoets werd door voorzitter Douwe Hoogland van de Noardlike Fryske Wâlden te Burgum uitgereikt aan gedeputeerde Johannes Kramer.
Boeren in de Noardlike Fryske Wâlden houden bij het uitrijden van mest al geruime tijd rekening met de invloed hiervan op de omgeving. Zo wordt er door veel boeren op de perceelsranden niet of nauwelijks mest verspreid om het uitspoelen van bijvoorbeeld stikstof en fosfaat naar sloten en vaarten te voorkomen. Of ze hiermee op de goede weg zijn of hun beleid dienen bij te sturen, kunnen ze met een gids nu snel nagaan. In de gids geven vijftien waterplanten voor de boeren aan of het oppervlaktewater zich kenmerkt door voedselrijkdom, voedselarmoede of door een gemiddelde voedselrijkdom. Daarmee kunnen ze direct inschatten of hun bedrijfsvoering goed is voor het behoud van biodiversiteit in de natuur.
Het eerste exemplaar van de Waterbiotoets werd door voorzitter Douwe Hoogland van de Noardlike Fryske Wâlden te Burgum uitgereikt aan gedeputeerde Johannes Kramer.
Noardlike Fryske Wâlden
De Noardlike Fryske Wâlden geldt al als een uniek gebied met een grote verscheidenheid aan (water-) planten. Recente studie van het onderzoeksbureau Alterra te Wageningen heeft aangetoond dat bepaalde soorten zoals Moerashertshooi, die goed gedijt in voedselarm water, onder druk komen te staan. De terugkeer van bijvoorbeeld deze plant in een sloot is voor de boer hét sein dat er geen of nagenoeg geen voedingsstoffen vanuit de mest in het slootwater belanden. Ook Vlotte bies, Holpijp, Waterviolier en Kleine Egelskop duiden erop dat het oppervlaktewater voedselarm is. Andere waterplanten zoals Grof hoornblad, Bultkroos, Lidsteng, Schedefonteinkruid en Heen wijzen op een tegenovergestelde invloed. Voor gemiddeld voedselrijk is bijvoorbeeld Krabbenscheer een aanwijzing. Onderzoeker E.J. Weeda heeft de planten zo gerubriceerd dat de boeren in een oogwenk aan de weet kunnen komen welke plant karakteristiek is voor de oppervlaktewaterkwaliteit. Hij tekent hier wel bij aan dat er naast de agrarische bedrijfsvoering sprake is van meerdere invloeden zoals het instromen van doorgaans voedselrijk boezemwater.
Waterbiotoets
De Waterbiotoets wordt toegepast in een pilotproject over het Gemeenschappelijk Landbouw Beleid (GLB) waarbij behoud van biodiversiteit een van de doelen is. Voor de boeren geldt de toets als een nieuw instrumentarium. “We hopen zo over de jaren heen een zo perfect mogelijk systeem te krijgen voor de wisselwerking tussen de bedrijfsvoering en natuur en milieu”, aldus Douwe Hoogland. “De natuur in ons gebied is al veelzijdig en dat willen we graag zo houden. Met de Waterbiotoets hebben we een prachtig instrumentarium in de hand voor het meten van onze doelen.” De research rond de relatie tussen waterplanten en oppervlaktewaterkwaliteit is uitgevoerd in het kader van Zelfsturing en Profit Noordelijke Friese Wouden. Het LNV-ministerie maakte dit met een financiële injectie mogelijk.
